تله های بخار معمولاً برای جدا نمودن آب مقطر ، هوا و یاگازهای غیرقابل تراکم مثل دی اکسیدکربن ازبخار‌،قبل از ایجـاد شرایط نامطلوب استفاده می گردند . یک هدف عمده در بکارگیری تله های بخار ، صرفه جویی در مصرف انرژی می باشد.

تله های بخار بخش مهمی از سیستم شبکه توزیع بخار محسوب می گردند. وظیفه اصلی آنها تخلیه آب مقطر از سیستم و ارسال آن به خطوط مربوطه و ممانعت از خروج بخار می باشد...


تله های بخار معمولاً برای جدا نمودن آب مقطر ، هوا و یاگازهای غیرقابل تراکم مثل دی اکسیدکربن ازبخار‌،قبل از ایجـاد شرایط نامطلوب استفاده می گردند . یک هدف عمده در بکارگیری تله های بخار ، صرفه جویی در مصرف انرژی می باشد.

تله های بخار بخش مهمی از سیستم شبکه توزیع بخار محسوب می گردند. وظیفه اصلی آنها تخلیه آب مقطر از سیستم و ارسال آن به خطوط مربوطه و ممانعت از خروج بخار می باشد.

تله بخار کاربرد فراوانی در صنعت به ویژه صنعت نفت دارد که بعضی از کاربردهای مهم آن عبارتست از:

1. افزایش کیفیت بخار موجود در خط اصلی بخار از طریق خارج کردن آب مقطر 

2. بـه عنوان پل ارتباطـی خـط لولـه بخـار (Steam supply) و خط تخلیـه آب مقطر

 . 3در مسیر سیال خروجی (بخار) از پوسته یا لوله مبدلهای حرارتی 

 

تله های بخار را می توان بر اساس نوع عملکرد به سه گروه تقسیم کرد:

 

- تله بخارهای حرارتی بر اساس تغییرات درجه حرارت آب مقطر عمل می نمایند.

 

- تله بخارهای ترمودینامیکی بر اساس درجه حرارت و سرعت بخار عمل می نمایند.

 

- تله بخارهای مکانیکی بر اساس اختلاف دانسیته بین آب مقطر و بخار عمل می نمایند.

 

ایجاد فاصله هوایی (عایق کردن حرارتی) در بین کپسول تله بخارهای ترمودینامیکی باعث افزایش عمر این تله ها خواهد شد و همچنین سرپوش عایق می تواند نسبت سایش روی دیسک و نشیمنگاه تله را تا حد زیادی کاهش دهد.

 

انواع تله بخارها:

۱- تله های شناور

۲- تله نوع سطل باز

۳- تله های سطل وارانه

۴- تله ترمودینامیکی

۵- تله ترموستاتیک انبساط فلزی

۶- تله ترموستاتیکی فشار متعادل

۷- تله دو فلزی (بی متال)

 

تست تله های بخار

» مهمترین راه کاهش اتلاف بخار تداوم یک برنامه دوره ای برای بازبینی و تعمیر تله بخار می باشد. هزینه های سالانه تعمیر و یا تعویض قطعات یا خود تله ها در مقایسه با هزینه ناشی از اتلاف بخار بسیار ناچیز است .برنامه آزمایش وبازرسی تله بخار بسته به نوع تله میتواند از هر یک از موارد زیر تشکیل شده باشد.

» بازبینی این که انتخاب نوع تله با محل کاربرد تناسب دارد. و همچنین سایز وجزییات لوله کشی بررسی شود.

» در لوله کشی مسیر خروجی تله یک شیر تست نصب شود تا بتوان خروجی ان را عینا مشاهده کرد.

» با استفاده از ابزار مافوق صوت (اولتراسونیک) و یا گوشی پزشکی  به صدای تله گوش کنید. اگر تله بخار به درستی کار کند یک صدای هیس ناشی از بخار اب وصدای شرشر ناشی از کندانسه شنیده می شود.

» از دماسنجهای فوری استفاده کنید

» با استفاده از گوشی پزشکی به صدای باز وبسته شدن دیسک وسطل گوش کنید.

 

روشهای تست تله های بخار

روش سنتی:

به طور کلی سه راه اساسی جهت تشخیص سنتی عیوب تله بخار وجود دارد که عبارتند از:

1- بصری    2- صوتی      3- حرارتی

 

1- روش بصری:

در روش بصری ، ارزیاب (اپراتور) با باز نمودن شیر تخلیه بعد از تله بخار ، مشاهده میکند که بخار آب از آن خارج می شود یا آب مقطـر. در صورتـی که بخـار آب از شیــر تخلیه خارج شد، بیانگر معیوب بودن تلـه بخــار می باشد. روش بصری با نصب شیشه نمایش (Sight glass) و شیر یکطرفه (Check valve) نیز قابل اجرا است که دراین حالت یک نمایش تصویری از جریان ارائه می شود. به هر حال نیاز است شیشه نمایش پس از مدتی تعویض گردد.

2- روش صوتی:

در روش صوتی (Acoustic) بازرس باید عملکرد تله بخار را گوش کند و عیب آن را ارزیابی نماید . در این تکنیک انواع مختلف دستگاهها از جمله دستگاههایی با عملکرد شبیه گوشی های پزشکی  ،  ابزاری همچون پیچ گوشتیها  و وسایل تشخیص صوت استفاده می شود.

3- روش حرارتی:

روش حرارتی بستگی به تغییرات دمای بالادستی (Up-stream) و پایین دستی (Down-stream) تله بخار  دارد. این روش با استفاده از دستگاه پایرومیتر (Pyrometer)، دستگاه مادون قرمز (Infrared)، نوار گرمایی (Heat band) (نوار گرمایی در اطراف تله بخار پیچیده می شود که با افزایش دما در اثر عبور بخار آب، تغییر رنگ می دهد) و چسب های گرمایی (Heat sticks) (چسب های گرمایی در دمای بالا ذوب می گردند) انجام میگردد.

 

روش نوین:

این روش بوسیله یک سنسور که در داخل تله بخار نصب می شود انجام می شود. این سنسور می تواند وضعیت فیزیکـی سیـال عامـل را توسـط "رسانندگی " تشخیص دهد. عملکرد این سنسور بوسیلـه Flash steam مختل نمی شود. نتیجه این تست دقیق است و نیاز به تفسیر ندارد . دیده بانی این تست می تواند در محل، از راه دور، دستی و یا اتوماتیک انجام شود.در این روش خرابی ها سریعاً تشخیص داده می شود، بنابراین تلفات کاهش  می یابد.

روش فوق در حال حاضر در ایران در حال انجام است.


روشهای تست تله های بخار

تله های بخار بر اساس قطر اُریفیس خروجی و فشار عملیاتی اتلاف بخار دارند.

روش اندازه گیری حرارت

جهت مشخص نمودن سرد بودن یا گرم بودن تله های بخار بهتر است استفاده شود، این روش تست بـرای مشخص نمـودن سـالـم یـا معیوب بودن تله های بخار دقت کافی را ندارد. اندازه گیری درجه حرارت در تله های بخار با سه روش تغییر رنگ، پیرومتری و استفاده از اشعه مادون قرمز امکان پذیر است.

مدادهای رنگی وجود دارد که قبل یا بعد از تله های بخار قرار داده می شوند و بر اساس افزایش درجه حرارت تغییر رنگ می دهند ، استفاده از پیرومتر و یا ترموکوپل جهت اندازه گیری درجه حرارت در تله های بخار کمک بیشتری می کند ، اما در مواقعی که تله ها دور از دسترس می باشند از اشعه مادون قرمز جهت اندازه گیری درجه حرارت تله های بخار استفاده می شود .

روش بازرسی چشمی

خروجی تله های بخار یا بخار زنده و یا ترشح بخار می باشد.

در صورتیکه خروجی تله ، بخار زنده باشد ، تله عیب باز بودن را خواهد داشت .

جهت تشخیص و دید بهتر خروجی تله های بخار می توان از عدس های چشمی در محل تخلیه تله های بخار استفـاده کـرد ، ایـن روش تست نیـاز بـه یک اُپـراتـور مـاهـر دارد که بتـوانـد بین بخار زنده و ترشح بخار فرق قائل شود.

روش صداسنجی

هر سه نوع تله بخار عملکردشان صدادار می باشد ، فقط تله بخارهای حرارتی وقتی بار آب مقطر کم باشد دریچه خروجی بدون صدا عمل می نماید.

 

مشکلات معمول در تله های بخار:

» žنشتی بخار

» žتعیین اندازه نامناسب

» žآلودگی

» žایجاد صدا

» žهواگرفتگی

» žانسداد توسط بخار

» žضربه قوچ

» žانجماد

» žفقدان شرایط راه اندازی

 

راهنماییهایی برای رفع اشکال:

اولین قدم در رفع اشکال سیستم، بررسی این نکته است که آیا تله بخار به درستی نصب شده است یا خیر. رویه های مربوط به نصب را برای انواع مختلف تله ها ارائه می دهد. جدول زیر راهنماییهایی در مورد رفع اشکال سه مشکل معمول در تله ها ارائه می دهد. این مشکلات عبارتند از: تله های موجود ر سیستم کار تخلیه را انجام نداده و یا مقدار تخلیه آن بسیار پائین است. تله های دارای نشتی بخار فعال می باشد و تله در ظرفیتی کامل به طور پیوسته در حال تخلیه است.

 

ž            مراجع:

1 - Armstrong International , Inc . , “Steam Conservation Guidelines for Condensate”.

2 - W . Mohr , “Maintaing steam traps”.

3 - Alan Bondes , “Using Ultrasonic To Inspect steam traps”.

4 - Yarway Inc . , “Steam Trap Performance Assessment”.

ارسال توسط reza maleki